Ierse koudemiddelregels: S.I. 404/2022, EPA, certificaten en druksystemen

EU-verordening plus S.I. 404/2022

Verordening (EU) 2024/573 is sinds 11 maart 2024 rechtstreeks van toepassing in Ierland ^[2]. Het nationale instrument is de European Union (Fluorinated Greenhouse Gases) Regulations 2022 (S.I. No. 404/2022). Deze heeft de verordeningen van 2016 (S.I. No. 658/2016) en de wijzigingen daarop ingetrokken, zet de plichten uit de EU-verordening om in overtredingen, maakt de EPA tot markttoezichthouder en introduceert boetebeschikkingen ^[1].

EPA: bevoegde autoriteit en handhaving

De EPA kan zelf overtredingen vervolgen (verordening 23). Haar bevoegde ambtenaren mogen vragen om certificaten in te zien, panden betreden waar vermoedelijk F-gassen worden aangetroffen, registers inzien en kopiëren en monsters nemen. Een privéwoning mag uitsluitend worden betreden met toestemming of een huiszoekingsbevel van de districtsrechtbank (verordening 21) ^[1].

• Nalevingskennisgeving (verordening 19): beveelt een exploitant die lekken niet voorkomt om specifieke maatregelen te nemen voor een uiterste datum. Zienswijzen binnen 14 dagen, beroep bij de Circuit Court. Het negeren hiervan kan bij aanklacht tot 100.000 euro kosten ^[1].
• Verbodskennisgeving (verordening 20): stopt het in de handel brengen van niet-conforme gassen, producten of apparatuur ^[1].
• Bestuurders en managers kunnen persoonlijk worden vervolgd voor bedrijfsdelicten die zijn gepleegd met hun instemming of door grove nalatigheid (verordening 22) ^[1].

Overtredingen en boetebeschikkingen

Overtredingen worden bij summier oordeel bestraft met een boete van klasse A, B of C, de ernstige overtredingen met hogere boetes bij aanklacht. Voor veel overtredingen kan een bevoegde ambtenaar in plaats daarvan een boetebeschikking uitreiken; als deze binnen 21 dagen aan de EPA wordt betaald, vindt er geen vervolging plaats (verordening 24) ^[1].

Certificaten voor monteurs en bedrijven

Op grond van verordening 11 mag alleen een persoon met een geldig certificaat van een certificeringsinstantie apparatuur installeren, onderhouden, repareren of buiten werking stellen die valt onder de lekdetectieregels, lekcontroles uitvoeren of F-gassen terugwinnen. Bedrijven die deze werkzaamheden uitvoeren aan stationaire koel-, airconditioning-, warmtepomp- en brandbeveiligingsapparatuur hebben een bedrijfscertificaat nodig. De minister van Milieu, Klimaat en Communicatie wijst de certificerings- en evaluatie-instanties aan en publiceert deze in Iris Oifigiúil (verordeningen 13 en 14) ^[1].

Het EPA kan houders van certificaten uit andere lidstaten om een Engelse vertaling vragen (verordening 13(10)) ^[1]. De categorieën in S.I. 404/2022 zijn afkomstig van Uitvoeringsverordening (EU) 2015/2067, ingetrokken bij (EU) 2024/2215 met certificaten A1, A2, B, C, D en E ^[3]. Vraag de certificeringsinstantie hoe wordt omgegaan met bestaande certificaten.

Oudere koudemiddelen: ozonlaagafbrekende stoffen

Koudemiddelen zoals R22 vallen onder de Control of Substances that Deplete the Ozone Layer Regulations 2011 (S.I. Nr. 465/2011), waarbij het EPA optreedt als bevoegde autoriteit. Vaste apparatuur met meer dan 3 kg moet op lekkage worden gecontroleerd door een gekwalificeerd persoon en de controles moeten worden geregistreerd. De vereiste kwalificatie is de FETAC-certificering Handling F-gas Refrigerants (5S0108) of een door het EPA goedgekeurd gelijkwaardig alternatief ^[4].

S.I. 465/2011 implementeert Verordening (EG) nr. 1005/2009, inmiddels vervangen door Verordening (EU) 2024/590, die rechtstreeks van toepassing is ^[4][5].

Druksystemen: Deel 10 van S.I. 299/2007

Deel 10 van de Safety, Health and Welfare at Work (General Application) Regulations 2007, ingevoegd bij S.I. Nr. 445/2012 vanaf 1 januari 2013, heeft betrekking op druksystemen die op het werk worden gebruikt en stoom, een gas boven 0,5 bar overduk, of een vloeistof met een dampspanning boven 0,5 bar bevatten. De Health and Safety Authority (HSA) handhaaft dit. Bijlage 12, Deel A, vrijwaart onder meer ^[6]:

• dampcompressiekoelsystemen waarvan de compressoraandrijfmotoren, inclusief reservemotoren, een totaal geïnstalleerd vermogen hebben van 25 kW of minder (paragraaf 22);
• systemen (anders dan stoom) waarin de druk in bar vermenigvuldigd met het inwendige volume in liter minder dan 250 bar·l bedraagt voor elk drukvat (paragraaf 27);
• onderdelen die alleen als druksysteem gelden omdat ze onder een lektest staan (paragraaf 3).

Voor grotere koelinstallaties heeft de werkgever die het systeem gebruikt of bezit de volgende verplichtingen ^[6]:

• Voor het eerste gebruik: inspectie door een bevoegd persoon en beproeving van de veiligheidsvoorzieningen; voor drukvaten een certificaat van inbedrijfstelling waarin de veilige bedrijfslimieten zijn vermeld (verordening 191(1)).
• Periodiek onderzoek: drukvaten anders dan boilers, inclusief reservoirs, ten minste om de 26 maanden, boilers elke 14 maanden. De bevoegde persoon kan de termijn wijzigen onder opgave van schriftelijke redenen (Bijlage 12, Deel B, verordening 192(4)).
• Rapporten en register: rapporten gaan naar de eigenaar en gebruiker, en binnen 20 dagen naar de HSA als het vat moet worden stilgelegd of gerepareerd. Houd een register van drukvaten bij (verordeningen 192 en 193).
• Reparaties: wie het systeem repareert of wijzigt, verstrekt de gebruiker vóór de herstart schriftelijke informatie (verordening 189(3)).

Het ontwerp en de conformiteitsbeoordeling van nieuwe drukapparatuur vallen onder S.I. Nr. 233/2017, ter implementatie van Richtlijn 2014/68/EU, waarbij de HSA optreedt als markttoezichtautoriteit ^[7].

Praktische checklist

1. Werk volgens Verordening (EU) 2024/573 en gebruik S.I. 404/2022 voor overtredingen en sancties ^[1][2].
2. Controleer persoonlijke en bedrijfscertificaten voordat u werk aanneemt, en houd vertalingen van buitenlandse certificaten bij de hand ^[1][3].
3. Houd de administratie van lekcontroles gereed voor een bevoegde ambtenaar van het EPA: ontbrekende administratie kan een boete van 500 euro tot gevolg hebben ^[1].
4. Pas voor R22 en andere ozonlaagafbrekende koudemiddelen Verordening (EU) 2024/590 en S.I. 465/2011 toe ^[4][5].
5. Bij een compressorvermogen van meer dan 25 kW en 250 bar·l per vat: houd een vatregister en een inbedrijfstellingscertificaat bij en laat ten minste om de 26 maanden inspecties uitvoeren ^[6].