Przepisy dotyczące czynników chłodniczych w Kanadzie: limity GWP, SOR/2016-137 i CSA B52

Kompetencje dzielą się między władze federalne i prowincje

W Kanadzie odpowiedzialność za czynniki chłodnicze jest dzielona między poziom federalny a prowincje. Federalne rozporządzenie Ozone-depleting Substances and Halocarbon Alternatives Regulations (SOR/2016-137) zostało wydane na podstawie Canadian Environmental Protection Act i wdraża zobowiązania Kanady wynikające z Protokołu Montrealskiego oraz poprawki z Kigali ^[1]. Reguluje ono import, eksport i produkcję substancji zubożających warstwę ozonową oraz HFC, a także to, jakie nowe produkty mogą być produkowane i importowane. Praca z czynnikami chłodniczymi, czyli certyfikacja techników, zakaz uwalniania, naprawa wycieków i dokumentacja, jest w dużej mierze regulowana przez prowincje i terytoria. Wyjątkiem są obiekty federalne i tereny federalne: obowiązuje tam Federal Halocarbon Regulations, 2022 (SOR/2022-110) ^[5].

Redukcja HFC

Od 2019 r. zużycie HFC ograniczają przydziały dla importerów i producentów. Limit obniża się etapami zgodnie z poprawką z Kigali dla krajów rozwiniętych: o 10 % poniżej poziomu bazowego od 2019 r., o 40 % od 2024 r., o 70 % od 2029 r., o 80 % od 2034 r. i o 85 % od 2036 r. ^[1]. Mniejsza podaż podnosi ceny starszych czynników o wysokim GWP, nawet tam, gdzie nie ma bezpośredniego zakazu.

Limity GWP dla nowych urządzeń

Rozporządzenie zakazuje produkcji i importu niektórych produktów zawierających HFC lub mieszaniny z HFC powyżej określonego limitu GWP, z różnymi limitami i terminami dla każdego rodzaju produktu ^[1]. Kilka przykładów dla chłodnictwa i klimatyzacji:

Zakazy dotyczą produktów wyprodukowanych lub zaimportowanych po tej dacie. Istniejący sprzęt może być nadal używany i serwisowany. Dokładne definicje i wyjątki znajdują się w tabeli w przepisach; należy też sprawdzić ich aktualną wersję. Przepisy były wielokrotnie nowelizowane ^[1]. Ten sam harmonogram określa również limit dla mobilnych układów chłodniczych (maksymalne GWP 2200 od 1 stycznia 2025 r.), a przepisy ograniczają współczynnik GWP czynnika chłodniczego w klimatyzacji nowych pojazdów lekkich do 150 od roku modelowego 2021.

Przepisy prowincji: przykład Ontario

Każda prowincja ma własne zasady dotyczące sposobu obchodzenia się z czynnikami chłodniczymi. W Ontario obowiązuje rozporządzenie O. Reg. 463/10, Ozone Depleting Substances and Other Halocarbons, które obejmuje zarówno czynniki chłodnicze zubożające warstwę ozonową, jak i HFC ^[4]. Każdy, kto pracuje przy urządzeniach chłodniczych i klimatyzacyjnych zawierających takie substancje, musi posiadać certyfikat, często nazywany kartą ODP. Uzyskuje się go po ukończeniu zatwierdzonego kursu i zdaniu egzaminu. Technicy certyfikowani w innej prowincji mogą ubiegać się o certyfikat Ontario za opłatą ^[3]. Cztery wymagania O. Reg. 463/10 mają znaczenie w codziennej pracy ^[4]:

• Napełnianie jest dozwolone tylko wtedy, gdy osoba jest certyfikowana, a informacja nie starsza niż sześć miesięcy, umieszczona na urządzeniu, wskazuje, że nie ma ono wycieków. Istnieje wyjątek, gdy nie ma rozsądnej alternatywy, a brak napełnienia spowodowałby bezpośrednie zagrożenie dla życia, zdrowia, upraw lub artykułów spożywczych (s. 25).
• Certyfikat jest ważny przez pięć lat (s. 34(7)).
• Dokumentacja serwisowa i testowa oraz zawiadomienia o testach szczelności muszą być przechowywane przez dwa lata (s. 23(7)).
• Uwolnienie 100 kg lub więcej czynnika chłodniczego musi zostać zgłoszone do ministerstwa tak szybko, jak to możliwe (s. 19(2)).

Przepisy prowincjonalne zazwyczaj zawierają zakaz uwalniania, wymogi odzysku czynnika chłodniczego podczas serwisu i utylizacji, wymogi dotyczące testów szczelności po naprawie oraz wymogi dotyczące dokumentacji. Szczegóły różnią się w zależności od prowincji. Zawsze sprawdzaj zasady obowiązujące w prowincji, w której znajduje się instalacja.

Obiekty i tereny federalne: SOR/2022-110

Federal Halocarbon Regulations, 2022 (SOR/2022-110) mają zastosowanie do systemów klimatyzacyjnych i chłodniczych będących własnością Korony, agencji federalnej lub korporacji korony, należących do prac lub przedsięwzięć federalnych, lub znajdujących się na terenach rdzennych mieszkańców lub terenach federalnych (s. 2(1)). Przepisy prowincjonalne nie regulują tych systemów. Główne wymagania ^[5]:

• Tylko certyfikowana osoba może instalować, serwisować lub odzyskiwać halowęglowodory z systemu (s. 14).
• Duże systemy (powyżej 10 kg halowęglowodorów) muszą być sprawdzane pod kątem szczelności co najmniej raz w każdym roku kalendarzowym i nie później niż 15 miesięcy po poprzednim teście (s. 17).
• Wykryty wyciek musi zostać naprawiony, nieszczelna część odizolowana, a zawarty w niej halowęglowodór odzyskany, lub halowęglowodór odzyskany, tak szybko jak to możliwe i w ciągu siedmiu dni (s. 18).
• Napełnianie systemu halowęglowodorem w celu przetestowania szczelności jest zabronione (s. 9).
• Uwolnienie 100 kg lub więcej, lub powyżej 10 kg, ale mniej niż 100 kg, musi zostać zgłoszone Ministrowi (ss. 24 i 25).

Bezpieczeństwo: kod chłodnictwa mechanicznego CSA B52

Kod bezpieczeństwa dla systemów chłodniczych w Kanadzie to CSA B52. Trzynaste wydanie, CSA B52:23, zostało opublikowane w grudniu 2023 r. Między innymi obejmuje grupy A2L (niższa toksyczność, niższa palność) i B2L (wyższa toksyczność, niższa palność) oraz zasady ich stosowania ^[2]. Kod staje się wiążący, gdy prowincja go przyjmie. Ontario, gdzie odpowiedzialny jest TSSA, oraz Manitoba przyjęły B52:23 ^[2]. Podobnie jak EN 378 i ISO 5149, kod określa między innymi maksymalną ilość czynnika chłodniczego w stosunku do wielkości pomieszczenia, wymagania dla maszynowni, odciążenie ciśnienia i próby ciśnieniowe.

Punkty do rozważenia przy projektowaniu w Kanadzie

• Sprawdź limit GWP dla typu produktu w SOR/2016-137 przed wyborem czynnika chłodniczego dla nowego urządzenia.
• Dowiedz się, które wydanie CSA B52 przyjęła prowincja i czy dodała własne wymagania.
• Upewnij się, że technicy posiadają ważny certyfikat w danej prowincji.
• Zaplanuj, że HFC o wysokim GWP staną się droższe w miarę postępu wycofywania.